Czerwiec'76 widziany oczami młodych

Czym był Czerwiec'76 roku? Na to pytanie próbują odpowiedzieć młodzi ludzie, który nakręcili film dokumentalny Radom "Czerwiec'76 - Bądźmy dumni!". To efekt projektu pod tym samym tytułem realizowanego przez Resursę Obywatelską

"Dostałem raz, drugi, trzeci, czwarty...", "Zobaczyłem ludzi już skatowanych, zbitych...", "Była oczywiście ścieżka zdrowia, 10 policjantów po tej i po drugiej stronie", "Człowiek był niczym, leżałeś i bili cię pałą...", "Któregoś dnia to musiało ruszyć, no, był to 25 czerwiec 76 roku..." - tak relacjonują wydarzenia sprzed 35 lat ich uczestnicy i świadkowie.

25 czerwca 1976 r. w Radomiu doszło do największego i najgwałtowniejszego protestu, który wybuchł również w kilku innych miastach Polski, po tym jak w czerwcu 1976 roku Piotr Jaroszewicz, premier rządu PRL, ogłosił podwyżki cen żywności. W proteście uczestniczyli pracownicy zakładów przemysłowych oraz inni mieszkańcy Radomia. Reakcja władz PRL była brutalna. Setki osób trafiły do aresztu. Po zakończeniu demonstracji władze rozpoczęły szeroką akcję represyjną. Obciążające zeznania wymuszano biciem, zatrzymani przechodzili przez tzw. ścieżki zdrowia. Ludzie byli wyrzucani z pracy.

Głównym celem projektu było przybliżenie młodzieży historii ich miasta i Polski. Młodzi ludzie brali udział w spotkaniach, warsztatach, ale przede wszystkim o Czerwcu'76 dowiadywali się od bezpośrednich świadków i uczestników tamtych wydarzeń. Sami musieli tych ludzi odszukać i przekonać do rozmowy.

- Otrzymaliśmy informacje z pierwszej ręki. Do tej pory znałem datę, wiedziałem o jakie wydarzenia chodzi, ale nie miałem pojęcia, jak to wszystko wyglądało, jakie towarzyszyły temu emocje - mówi Piotr Buczak, jeden z uczestników projektu, uczeń Zespołu Szkół Elektronicznych w Radomiu.

Praca nad filmem trwała sześć miesięcy. - I jak się okazało, to wcale nie była taka prosta sprawa, ale za to doskonała i nowoczesna lekcja historii - przekonuje Maciej Zwierzyński z Resursy Obywatelskiej. Film zawiera archiwalne zdjęcia i nagrania. Trwa 20 minut. Początek filmu to sonda na temat Czerwca'76, którą młodzież przeprowadziła wśród mieszkańców Radomia.

Młodzieży pomagali pracownicy Resursy: historycy, filmowcy, akustycy, dźwiękowiec, którzy poprowadzili dla uczestników warsztaty na temat sztuki filmowania, jej aspektów technicznych i artystycznych. A pracownicy radomskiej delegatury IPN przybliżyli młodzieży wydarzenia sprzed 35 lat.

- Całość realizowana jest według pomysłu młodzieży. To miał być taki film, który oni sami chcieliby zobaczyć - słyszymy od Zwierzyńskiego.

Na realizację projektu "Radom - Czerwiec'76 - Bądźmy Dumni" Resursa Obywatelska otrzymała grant w wysokości 13 tys. zł. z fundacji Banku BZ WBK w ramach programu "Bank Ambitnej Młodzieży".

Na razie można zobaczyć półtoraminutowy zwiastun filmu, który dostępny jest na stronie internetowej Resursy Obywatelskiej oraz na Youtubie. Lada dzień ruszy witryna projektu: www.1976radom.pl, na której będzie można obejrzeć efekty pracy uczestników projektu oraz znaleźć informacje dotyczące historycznych wydarzeń z 1976 roku.

Premierze będzie towarzyszyć wystawa "Dawne klimaty", na której zostaną zaprezentowane zdjęcia, klisze związane z wydarzeniami sprzed 35 lat oraz przedmioty codziennego użytku charakterystyczne dla tego okresu m.in. stare telefony, lampki. Większość eksponatów to dary radomian.

Wernisaż wystawy i premiera filmu w Resursie Obywatelskiej we wtorek o godz. 18.